![]()
Implant czyli wszczep to nic innego jak substytut korzenia zęba. Jest to rozwiązanie, które możemy proponować pacjentom z pojedynczymi brakami jak i rozległymi ubytkami zębów. Utrata nawet jednego zęba prowadzi w perspektywie czasu do nieodwracalnych zmian w całym układzie żucia. Implanty stomatologiczne dają możliwość przywrócenia funkcji i komfortu własnych zębów.
Współczesna implantologia oferuje szeroki wybór rożnego rodzaju implantów, które dobierane są w oparciu o stan kliniczny i indywidualne potrzeby pacjenta.
Implanty natychmiastowe
Są to implanty wprowadzane do zębodołu do 8 dnia po ekstrakcji zęba. Zastosowanie tego rodzaju implantu jest możliwe, gdy pozwalają na to warunki anatomiczne pacjenta tzn. zębodół nie powinien być w stanie ropnym lub zapalnym. Obecność bakterii oraz ich toksyn, ziarniny zapalnej uniemożliwia prawidłową osteointegrację (wrośnięcie komórek kostnych - osteoblastów - w pory plazmy tytanowej ) implantu. Implanty natychmiastowe to dobre rozwiązanie u pacjentów, u których ząb musiał być usunięty z powodu próchnicy, urazu, niepowodzenia leczenia endodontycznego, resorpcji korzenia.
Zaletą tego postępowania jest brak zaniku kości wyrostka zębodołowego oraz recesji tkanek miękkich, co zapewnia efekt estetyczny. Zabieg ten jest zazwyczaj stosowany w odcinku przednim szczęki i żuchwy.
Implanty odroczone
Implant zostaje wprowadzony w ciągu 2 do 12 tygodni od ekstrakcji zęba; jest to metoda stosowana wówczas, kiedy implantacja natychmiastowa nie może być wykonana.
Implanty późne Zabieg wszczepienia implantu odbywa się po uzyskaniu całkowitej odbudowy kości w miejscu ekstrakcji. Zazwyczaj w czasie od 6 do 9 miesięcy. W tym przypadku można stosować implanty jednofazowe, jak i dwufazowe. W przypadku implantów dwufazowych część śródkostna pozostaje przykryta dziąsłowo- okostnowym płatem przez okres od 3 do 6 miesięcy. Po tym okresie, gdy implant ulegnie integracji z tkanką kostną, przystępuje się do etapu odbudowy protetycznej.
Podział implantów w zależności od konstrukcji:
Implanty dwufazowe
Klasyczny implant dwufazowy składa się z tytanowej śruby (część korzeniowa) oraz części koronowej. Oba elementy połączone są ze sobą za pomocą łącznika. Istnieje wiele modeli łączników, różniących się budową, kształtem i funkcjonalnością. Dobór odpowiedniego łącznika podyktowany jest warunkami klinicznymi oraz rodzajem planowanej pracy protetycznej.
Część koronowa implantu to nic innego jak praca protetyczna (korona, most), zamocowana na łączniku implantu.
Leczenie z zastosowaniem tych implantów przebiega dwuetapowo. Podczas pierwszego zabiegu chirurgicznego implant zostaje wprowadzony w kość i przykryty płatem śluzówkowo okostnowym na okres kilku miesięcy. Podczas drugiego zabiegu chirurgicznego odsłania się implant i zamocowuje na nim śrubę gojącą na okres ok. 10 dni, która kształtuje dziąsło. Po tym okresie usuwa się śrubę gojąca i mocuje na stałe łącznik, na którym znajdować się będzie praca protetyczna.
Implanty jednofazowe
W tym przypadku śruba, łącznik oraz elementy łączące stanowią całość. Zastosowanie tego rodzaju implantów skraca czas leczenia, ponieważ wymagany jest tylko jeden zabieg chirurgiczny. Leczenie jest uproszczone, co skutkuje szybszym rozpoczęciem odbudowy protetycznej. O zastosowaniu implantów jednofazowych decydują dobre warunki kostne, odpowiedni typ błony śluzowej oraz właściwa diagnostyka przed zabiegowa. Muszą być spełnione wszystkie warunki aby leczenie było przewidywalne i zakończyło się sukcesem. Krótszy czas leczenia oraz uzyskanie maksymalnego efektu estetycznego to cel stosowania implantów jednofazowych. Rozwój implantologii, technik operacyjnych oraz diagnostyki sprawia, że stosowanie tych implantów jest coraz częstszą metodą leczenia z wyboru.
Mini implanty
Jest to grupa specjalnych implantów, stosowanych w leczeniu całkowitego bezzębia w żuchwie. W niektórych przypadkach zanik kości wyrostka jest na tyle duży, że stosowanie chirurgicznych technik odtwórczych jest nieskuteczne. Wówczas zastosowanie mini implantów staje się leczeniem z wyboru.
Mini implant jest mniejszy od klasycznego, jest jednoczęściowy i posiada specjalny zaczep do protezy dolnej. Stosuje się zazwyczaj 4 mini implanty. W protezie natomiast znajdują się 4 odpowiadające implantom matryce. Tak osadzona proteza posiada dobrą stabilizację i retencję, a komfort jej użytkowania jest znacznie większy niż w przypadku zwykłej protezy.
Wszystkie rodzaje i modele implantów wykonane są z tytanu, materiału w pełni biozgodnego tzn. nie dochodzi do odrzutu wszczepu z tytułu użytego materiału.
Pacjenta głównie interesują dwa tematy - ryzyko odrzutu co jest jednoznacznie rozumiane z gwarancjami danymi na powodzenie zabiegu i długoletnie utrzymanie implantu oraz ryzyko zabiegu związane z samym zabiegiem i ingerencją chirurga w nasz organizm i ewentualne urazy zabiegowe.
Mimo, że nie jest możliwe ustalenie za pomocą współczesnej diagnostyki potencjalnych zdolności gojenia tkanki kostnej i dziąsła, to wskaźnik powodzenia zabiegów implantacji jest jak na medycynę bardzo wysoki.
Statystyka podaje tylko 0,5% przypadków powikłań po zabiegu.
Raz przyjętego implantu nie można usunąć tak jak własnego zęba, następuje na tyle mocna osteointegracja (wrośnięcie komórek kostnych - osteoblastów - w pory plazmy tytanowej ), że wyciąga się go specjalnym wiertłem wraz z otaczającą kością.
Natomiast sporadycznie może dojść do tzw. wczesnego odrzutu. Najczęściej widoczne jest to już w ciągu dwóch tygodni od wykonania zabiegu. Przeważnie jest to skutek niedostatecznej osłony antybakteryjnej zabiegu lub przegrzania punktowego kości . W tych przypadkach, po pewnym czasie i wyleczeniu ewentualnego stanu zapalnego, przeprowadzamy ponowną implantację. Przyczyną może też być zignorowanie przeciwwskazań i wywołanie reakcji obronnej organizmu.
W chwili wystąpienia takiego odrzutu pojawia się z reguły miejscowy stan zapalny, a lekarz może jednocześnie wyczuć ruchomość samego wszczepu. Towarzyszy temu lekki ból głównie przy nacisku na implant, a otaczające dziąsło jest obrzmiałe i zaczerwienione. W obrazie radiologicznym widoczne jest miejscowe rozrzedzenie tkanki kostnej.
W czasie procesu gojenia może się pogorszyć, z przyczyn niezależnych od leczenia implantologicznego, ogólny stan zdrowia pacjenta. W takim przypadku odpowiedzialność stomatologa za przebieg tego leczenia jest ograniczona.
Często pacjenci pytają o udzielane im gwarancje. Na początku swojej pracy zawodowej spytałam o to samo prowadzącego mnie profesora w Instytucie Straumanna w Szwajcarii. Odpowiedział mi, że w medycynie nie ma gwarancji - jest statystyka, a ona jest nieubłagana, choć zmienia się na korzyść w miarę rozwoju techniki produkcji wszczepu.
Ja po latach praktyki uważam, że to najuczciwsza odpowiedź na tak postawione pytanie.
Pracujemy na żywym organizmie i trzeba przyznać, że część reakcji i chorób, które mogą się ujawnić jest nieprzewidywalna. Czasem też sam pacjent nie wie o jakieś chorobie która rozwija się w Jego organizmie. Dlatego staramy się to ryzyko wyeliminować podczas diagnozowania.
Z doświadczeń i badań klinicznych wynika, że 80% powodzenia utrzymania implantu zależy od pacjenta. Głównie od zachowania idealnej higieny jamy ustnej i przestrzegania regularnie kontroli .
Wskaźnik powodzenia zabiegów jest jak na medycynę bardzo wysoki. Pozytywna integracja z tkanką kostną po trzech latach utrzymuje się w 98% , a po dziesięciu latach wskaźnik niepowodzenia wynosi około 5 % .
Firmy dają tak naprawdę gwarancję na produkt, a nie na utrzymanie go w żywym organizmie. Teoretycznie implant powinien być niezniszczalny, ale żaden stomatolog nie da pacjentowi gwarancji wieczystej.
Pozostaje nam jednak dbać wraz z lekarzem o utrzymanie efektów implantacji i mieć nadzieję, że nie znajdziemy się w tych feralnych procentach statystyk.
Jeśli żywotność implantacji ma być długa to potrzebna jest duża doza samodyscypliny . Nowe - uzyskane zęby pomogą tylko tym pacjentom, którzy podejmą się utrzymać daleko idącą higienę. Pacjent musi uczestniczyć w utrzymaniu efektu implantacji, aby zapobiec powstawaniu stanów zapalnych śluzówek. Nie może być już mowy o zapominaniu umycia zębów. Piękny uśmiech będzie towarzyszył Państwu przez wiele lat tylko przy ścisłej współpracy z lekarzem.
Przy dużych zaniedbaniach implant stanowi swoiste wrota - ścieżkę dla rozprzestrzeniania się zakażenia mogącego doprowadzić do powstania zapalenia kości oraz odrzutu wszczepu. Pacjenci najczęściej jeśli nic nie boli unikają jak ognia gabinetu dentystycznego. Czasem gdy coś złego dzieje się ze wszczepem jedynie lekarz może to stwierdzić, dlatego trzeba dać mu szanse kontroli klinicznej i radiologicznej. Znam przypadki pacjentów , którzy nieraz po kilku latach przychodzą z problemem tak zaniedbanym, że pozostają już tylko drastyczne zabiegi włącznie z natychmiastowym usuwaniem implantu i rekonstrukcją zniszczonej kości. Często towarzyszy temu katastrofalna wręcz higiena jamy ustnej.
Tak więc na pacjenta nakłada się także obowiązki. Musi się on na piśmie zobowiązać do przestrzegania higieny jamy ustnej i terminów wizyt kontrolnych. Lekarz sprawdza wówczas, czy w okolicy wszczepu nie dzieje się nic niepokojącego, raz na jakiś czas wykonuje też kontrolne zdjęcie rtg.
Wystarczy, że zacznie się psuć ząb sąsiedni, czego pacjent nie zauważy, a grozi to wywiązaniem się stanu zapalnego, który zniszczy sąsiadujący z zębem implant.
Po wytworzeniu solidnego oparcia jakim jest wygojony w kości implant, możemy przystąpić do odbudowania brakujących zębów. Teraz prace przejmuje laboratorium protetyczne gdzie pod kontrolą lekarza powstają przyszłe - nowe zęby. Dokonywana jest analiza modeli gipsowych odzwierciedlających warunki zgryzowe u pacjenta . Bardzo istotne jest, aby przyszłą odbudowę wykonać zgodnie z regułami fizjologii i fizyki nie zaniedbując przy tym oczywiście kosmetyki.
Zarówno naukowcy, jak i lekarze docenili już znaczenie biomechaniki całego zespołu implant-korona na długotrwałe utrzymanie pracy. Typowy kompleks implant-korona składa się z dziewięciu elementów, które są ze sobą połączone i wspólnie funkcjonują.
Elementy te to:
-tkanka kostna otaczająca implant
-implant
-łącznik
-śruba łącznika
-protetyczny element koronowy
-śruba mocująca konstrukcję protetyczną
-szkielet konstrukcji protetycznej
-olicowanie
-powierzchnia zwarcia
Pomiędzy tymi elementami istnieją powierzchnie przylegania, przez które przenoszone są obciążenia funkcjonalne, zanim ostatecznie trafią na kość otaczającą implant. Każde z dziewięciu miejsc przenoszenia sił żucia odgrywa specyficzną i dynamiczną rolę w biomechanice całej odbudowy protetycznej.